19 kwietnia 2018

75. rocznica wybuchu Powstania w Getcie Warszawskim

Wiceminister Maciej Kopeć w czwartek, 19 kwietnia br. reprezentował MEN podczas uroczystości 75. rocznicy wybuchu Powstania w Getcie Warszawskim.

Główne wydarzenia z udziałem Prezydenta Andrzeja Dudy odbyły się w południe przed Pomnikiem Bohaterów Getta – monumencie wzniesionym na warszawskim Muranowie – gdzie w kwietniu i maju 1943 r. toczyły się walki powstańców z Niemcami. W tym czasie uruchomione zostały syreny alarmowe, o rocznicy przypomniały także kościelne dzwony.

– To było powstanie ludzi, którzy zachowali godność i chcieli zachować ją do końca – mówił Prezydent Andrzej Duda w czasie wystąpienia. – Pochylamy nisko głowę przed ich bohaterstwem, męstwem, determinacją i odwagą – dodał.

Jak mówił Prezydent, powstańcy ginęli, “walcząc za godność, wolność, ale także i za Polskę, bo byli polskimi obywatelami”.

Prezydent Andrzej Duda dobitnie podkreślał, że eksterminacja Żydów miała miejsce w kraju, który niemieccy okupanci wymazali z mapy. W tamtym czasie państwo polskie – geograficznie i politycznie –  nie istniało.

– To była III Rzesza – przypominał Andrzej Duda, zwracając uwagę, że to Niemcy zaplanowali zniszczenie narodu żydowskiego. – Kierowali się swoim bandyckim prawem, ustawami norymberskimi – mówił Prezydent RP.

Przypominał, że o pomoc dla powstańców getta apelowały władze polskiego Państwa Podziemnego, generał Władysław Sikorski, wówczas głównodowodzący sił polskich na Zachodzie, a zarazem polski premier. Głos zabierał również Jan Karski, który jako emisariusz rządu londyńskiego dwa razy przedzierał się do getta. Prezydent zwrócił też uwagę na postawę Armii Krajowej, która usiłowała nieść pomoc powstańcom.

75 lat temu, 19 kwietnia 1943 r., żydowscy bojownicy z ŻOB i ŻZW stawili zbrojny opór oddziałom niemieckim, które przystąpiły do likwidacji warszawskiego getta. W walkach wzięło udział ok. 1 tys. słabo uzbrojonych powstańców. Niemcy przeciwstawili im ponad 2 tys. żołnierzy Wehrmachtu, SS oraz pomocniczych oddziałów ukraińskich, litewskich i łotewskich. Powstańcy walczyli do 16 maja 1943 r. Tego dnia dowodzący oddziałami niemieckimi gen. SS Juergen Stroop ogłosił koniec akcji pacyfikacyjnej. Na znak zwycięstwa rozkazał wysadzić w powietrze Wielką Synagogę przy ul. Tłomackiej.

Po raz szósty, w rocznicę wybuchu Powstanie w Getcie Warszawskim, Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN zorganizowało akcję społeczno-edukacyjną Żonkile. Wzięło w niej udział ponad 1500 wolontariuszy, którzy na ulicach Warszawy wręczali papierowe żonkile – symbol pamięci o powstaniu.

Do akcji włączyły się również szkoły, biblioteki i inne instytucje z całej Polski, organizując różne działania wpisujące się w obchody rocznicy wybuchu powstania w getcie warszawskim. W tym roku będzie ich ponad 1000. Minister Edukacji Narodowej objęła patronat honorowy nad tym wydarzeniem.

Foto. Kancelaria Prezydenta RP

 

Idź do góry